ШХАБ-ын зорилгыг тууштай хэрэгжүүлэх талаар БНХАУ-аас Монгол Улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд Шэнь Миньжуань нийтлэл бичсэнийг хүргэж байна.

2024 онд БНХАУ, Монгол Улс хооронд дипломат харилцаа тогтоосны 75, Монгол Улс Шанхайн хамтын ажиллагааны байгууллага (ШХАБ)-д ажиглагч орон болсны 20, Хятад, Монгол, Орос гурван улсын Төрийн тэргүүн нарын уулзалтын механизм байгуулагдсаны 10 жилийн ой тус тус тохиов. Энэхүү түүхэн чухал ач холбогдолтой жилд Хятад, Монгол хоёр орны харилцаа шинэ дэвшилд хүрч, Хятад, Монгол, Оросын хамтын ажиллагаа шинэ алхмаар урагшиллаа.

Өнгөрсөн оны долдугаар сард, ШХАБ-ын гишүүн орнуудын Төрийн тэргүүн нарын зөвлөлийн 24 дэх удаагийн өргөтгөсөн хуралдааны үеэр, Хятад, ОХУ, Монгол гурван улсын Гадаад харилцааны сайд нар зөвлөлдөх уулзалтаа хийж, хамтын ажиллагааны анхны зорилгыг баримталж, зөв чиглэл барьж, эв нэгдэл, хамтын ажиллагааг бэхжүүлж, гурван талт хамтын ажиллагааг тасралтгүй ахиулан, шинэ шатанд хүргэхээр санал нэгдсэн. Аравдугаар сард ШХАБ-ын гишүүн орнуудын Засгийн газрын тэргүүн нарын зөвлөлийн 23 дахь хуралдааны үеэр гурван улсын Ерөнхий сайд нар анхны уулзалтаа хийж, Евроазийн эдийн засгийн холбоо болон “Талын зам” хөгжлийн стратегийг “Бүс ба зам” санаачилгатай уялдуулах, Хятад, ОХУ, Монголын эдийн засгийн коридорын бүтээн байгуулалтыг эрчимжүүлэх зэрэг чухал нийтлэг тохиролцоонд хүрсэн. Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ ШХАБ-ын бүс нутгийн энх тайван, тогтвортой байдлыг бэхжүүлэх, улс төр, эдийн засгийн хамтын ажиллагаа, соёл хүмүүнлэгийн харилцан солилцоог ахиулахад гүйцэтгэж буй үүргийг өндрөөр үнэлж, Монголын тал ШХАБ-ын хамтын ажиллагаанд, ялангуяа тус байгууллагын хүрээнд гурван талт хамтын ажиллагааг гүнзгийрүүлэхэд бэлэн буйгаа илэрхийлсэн.

Арваннэгдүгээр сард Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ тэргүүтэй төлөөлөгчид Хятадын долоо дахь удаагийн олон улсын импортын экспод оролцож, Хятад улсын асар том зах зээлийн их боломжийг харж, хятад маягийн орчин үеийн шинэчлэлийн ололт амжилт, шинэ хөгжлийн үзэл баримтлалын бодит туршлагыг гэрчилж, мөн “Шанхайн үзэл санаа”-ны хүчирхэг эрч хүчийг мэдэрсэн юм.

ШХАБ нь Хятад улсын оролцоотой байгуулагдсан, Хятадын хотын нэрээр нэрлэгдсэн анхны олон улсын байгууллага болохын хувьд харилцан итгэлцэлтэй, ашигтай, эрх тэгш, зөвшилцөх, олон талт соёлыг хүндэтгэх, хамтдаа хөгжих хүсэл эрмэлзэл бүхий “Шанхайн үзэл санаа”-нд ШХАБ-ын хүчирхэг эрч хүч оршиж буй юм. Үүсгэн байгуулагдсанаас хойших 24 жилийн хугацаанд, ШХАБ асар үр өгөөжтэй, энх тайвны хөгжлийн замналаар явж, шинэ хэв маяг бүхий олон улсын харилцааны жишиг бий болгож, дэлхийн хамгийн том газар нутаг болон хүн амыг хамарсан бүс нутгийн шинжтэй олон улсын байгууллага болсон юм.

Хятад улс ШХАБ-ыг 2024-2025 онд ээлжит даргалах үүргийг үргэлжлүүлэх болсноор ШХАБ-ын анхны эрхэм зорилгыг тууштай хэрэгжүүлж, "ШХАБ-ын тогтвортой хөгжлийн жил" зорилтын хүрээнд, Шанхайн хамтын ажиллагааны байгууллагыг бүс нутаг, улмаар дэлхийн энх тайван, тогтвортой байдал, хөгжил цэцэглэлтийн бүтээн байгуулагч хүч болгохын төлөө бүх талтай хамтран ажиллаж байна.

Хятад, Монгол хоёр улс уул, усаараа холбогдсон, хамтын хувь заяатай орнууд. Хоёр улс харилцан туслалцаж, орчин үеийн бүтээн байгуулалтыг ахиулан, газарзүйн байрлал ойр дөт, эдийн засгийн харилцан нөхөх давуу талуудаа ашиглан, харилцан ашигтай хамтын ажиллагааг ахиулан, өргөжүүлж хоёр орон, ард түмэнд бодит үр өгөөжийг хүртээх болно. Монгол Улс хиймэл оюун ухаан, ногоон хөгжил, хүний нөөцийн шинэчлэлийг идэвхтэй эрчимжүүлж, Хятад улс шинжлэх ухаан, боловсролоор дамжуулан улс орноо сэргээн мандуулах, хүний нөөцөөр дамжуулан улс орноо хүчирхэгжүүлэх, инновацад тулгуурласан хөгжлийн стратегиудыг хэрэгжүүлж, өндөр түвшний хөгжлийг ахиулж буй нь хоёр орны төрийн бодлого, үзэл баримтлал ижил бөгөөд "ШХАБ-ын тогтвортой хөгжлийн жил"-ийн хүрээнд дэвшүүлж буй чухал хамтын ажиллагааны салбаруудтай нягт уялдаатай болохыг харуулж байна.

“Бүс ба зам” санаачилгын өндөр чанартай бүтээн байгуулалтын найман үйл ажиллагаанаас эхлээд, Хятад улсын санаачилсан ШХАБ-ын дижитал боловсролын холбоо байгуулах санаачилга хүртэл, мөн цаашлаад Хятад улсын санаачлан зохион байгуулж буй ШХАБ-ын гишүүн орнуудын Ногоон хөгжлийн форум зэргээр Хятад, Монгол хоёр тал ШХАБ-ын хүрээнд хамтран ажиллах асар өргөн орон зай бий.

Залуучуудын үйл хэрэг бол ШХАБ-ын хамтын ажиллагааны тэргүүн чиглэлүүдийн нэг юм. Энэ жил Хятадын тал ШХАБ-ын Залуучуудын хөгжлийн форум, залуучууд солилцооны зуслан зэрэг арга хэмжээг зохион байгуулж, мөн ойрын таван жилд, ШХАБ-ын гишүүн орнуудын 1000 залууд Хятад улсад зорчих солилцооны квот олгож, улс орнуудын соёлын солилцоог ахиулан, харилцан суралцахыг дэмжиж ажиллана.

Мөн Монгол Улс энэ жилийг “Залуучуудын жил” болгосонтой холбогдуулан, Хятад Улстай “100 залуу” танилцуулах айлчлалын арга хэмжээг зохион байгуулах, ШХАБ-ын хүрээн дэх залуучуудын үйл хэрэгт идэвхтэй оролцох зэргээр Монгол Улсад залуучуудын эрч хүчийг бүрэн дүүрэн нээж өгч, тогтвортой хөгжлийн төлөөх нөөц боломжийг нэмэгдүүлнэ гэдэгт итгэлтэй байна.

Хэтийн ирээдүйтэй шинэ аялал эхлээд байна. Хятад, Монгол хоёр тал ШХАБ-ын тавцанд, томоохон чухал салбар дахь хамтын ажиллагаагаа гүнзгийрүүлж, харилцан ашигтай, хамтдаа хожих үр дүнг өргөжүүлж, хоёр орны ард түмний сайн сайхныг тасралтгүй дээшлүүлэн, хоёр улсын харилцааны илүү сайхан ирээдүйг нээж, эв нэгдэл, харилцан итгэлцэл, энх тайван, амар амгалан, хөгжил цэцэглэлттэй, хөрш орнуудын найрамдалт харилцаа, эрх тэгш, шударга байх зарчмын хүрээнд ШХАБ-ын хамтын гэрийг байгуулж, илүү нягт ШХАБ-ын хувь заяаны хамтын нийгэмлэгийн бүтээн байгуулалтыг ахиулах юм.

БНХАУ-аас Монгол Улсад суугаа Онц бөгөөд  Бүрэн эрхт Элчин сайд Шэнь Миньжуань